Mamo, spójrz.
CHARLES DICKENS „WIELKIE NADZIEJE”
WYPOŻYCZYŁ: CALVIN EVANS
KSIĄŻKA PODAROWANA PRZEZ FUNDACJĘ REMSEN
Co to?
Trop.
CHARLES DICKENS „WIELKIE NADZIEJE”
30 LAT WCZEŚNIEJ
O cholera, limuzyna!
Cadillac!
To pewnie zawodowy bejsbolista albo gwiazdor filmowy.
Muszę pana przeprosić. Proszę usiąść.
Sekretarka przez telefon udzieliła panu mylnej informacji.
Jak to?
Calvin Evans kiedyś tu mieszkał.
Został adoptowany.
Nie.
Został nam odebrany.
Gruźlica.
Kiedy to się stało?
Zeszłego lata.
Calvin był niezwykłym chłopcem.
Niezrównany talent do nauk ścisłych.
Bardzo skorzystał na wsparciu Fundacji Remsen.
Calvinie.
Przykro mi, ale on cię nie chce.
NA PODSTAWIE KSIĄŻKI AUTORSTWA BONNIE GARMUS
LEKCJE CHEMII
- Kolacja o szóstej, słucham? - Kolacja o szóstej. Tak.
Dla kogo to? Jakby co, to znam wybitną florystkę.
Kupiłem je do biura. Mówiłaś, że jest ponure.
Chciałem je odponurzyć.
Są piękne.
- Nie waży tyle. - Dziękuję.
Dzień dobry. Remsen nadal milczy.
Nie zamierzałam pytać, ale niegrzecznie z ich strony.
- Ja zawsze oddzwaniam przed końcem dnia. - No jasne, bo jesteś cywilizowaną osobą.
Mad zaraz sama tam pojedzie.
- Poza tym... - Dziękuję.
- Cześć. - Hej.
Tak?
- W zasadzie nieważne. Nic takiego. - Ty zawsze masz coś do powiedzenia.
To osobista sprawa, więc jeśli nie chcesz...
Dobrze się składa, bo przyjaźnimy się też poza pracą.
Walter wpadł mi w oko.
- To wspaniale. - Nie uśmiechaj się tak.
Nie potrafię. Nie przestanę. Zaproś go na kolację.
- To mężczyzna zaprasza. - Nie jeśli jest nieśmiały
i nie docenia własnej wartości.
Nie jeśli kobieta jest rezolutna i wie, czego chce.
Zapomnij o tym.
To niemożliwe. Mam doskonałą pamięć.
- Tak? Cześć. - Phil woła was obie na scenę.
- Walter też ma przyjść? - Tak, też.
Już idziemy.
- Dziękuję. - Jasne.
- Pośpieszmy się. Walterze! - Zapomnij.
Nie potrafię. Walterze.
Umowa z Chrupko w mig padła.
Dlaczego? Oglądalność nie maleje.
Uważają, że w kuchni nie ma miejsca na politykę.
- Niech spoczywają w pokoju. - To cię bawi?
- Nie. Rasizm mnie nie bawi. - Dobrze.
Zakaszemy rękawy i znajdziemy nowego sponsora.
Nie. Nawet producent kociego żarcia nie odpowiada na moje telefony.
Nie wierzysz?
To posłuchaj.
Kpisz ze mnie, umniejszasz mi, odrzucasz naszych sponsorów.
Myślisz, że ten program jest jakąś służbą publiczną.
Zaskoczę cię. Nie jest. To biznes.
A ciebie goni termin.
W dwa tygodnie znajdziesz sponsora albo wypad.
Miłych ostatnich dni pracy.
Brakuje nam jednego głosu, by zablokować budowę autostrady.
Wahają się Thompson i Sommers. I oczywiście żaden nie oddzwania.
Naprawdę?
Dziękuję.
Wszystko dobrze?
Mamy to!
Thompson na nie, ale Sommers na tak! Mamy nasz głos.
Na pewno?
Po siedmiu latach, trzystu wnioskach
i sześciu wyjazdach do Sacramento ten piękny ponurak dał się przekonać.
- Coś trzeba zrobić? - Tak.
Módl się, by nie padł na zawał
- przed głosowaniem. - Lecę do kościoła.
Leć. Tak!
KANCELARIA PRAWNA HOLLIS, MORRISON I DOUGLAS
- Jest taka mądra. - Nie wierzę, że zadzwoniła osobiście.
A jeśli tu przyjdzie?
Witamy z powrotem w mieście.
Co mnie ominęło?
Elizabeth Zott osobiście dzwoniła.
Nie raz, nie dwa, ale trzy razy.
A kto to jest?
Elizabeth Zott! Kolacja o szóstej? Występuje w telewizji.
- I czemu dzwoni do mnie? - Zżera nas ciekawość.
Aż przebieram nogami.
Połącz mnie z nią, proszę.
Powinna istnieć wyższa poprzeczka dla braw niż nadziewane pieczarki.
Czy wiecie, że istnieje ponad 10 000 odmian grzybów,
ale tylko 4-5% jest jadalnych?
Podobnie jest z ludźmi.
Tylko 4-5% z nich jestem w stanie strawić. Zgodzicie się?
Czekając, aż grzyby się upieką, może odpowiem na kilka pytań?
Tutaj.
Drugi rząd od tyłu.
Pewnie mnie pani nie pamięta, ale byłam tu kilka miesięcy temu.
Lekarka Fillis, kardiochirurżka. Pamiętam.
Jeszcze nie.
Ale dostałam się na medycynę na Uniwersytecie Kalifornijskim.
Wiedziałam. Byłam przekonana.
Jestem najstarsza na roku i padam z wycieńczenia,
ale nigdy nie byłam szczęśliwsza.
I to zasługuje na brawa.
Dziękuję, że dostrzegła pani we mnie coś, czego sama nie widziałam.
Dziękuję.
Jakieś inne pytania?
Tutaj.
Przez te wszystkie dzisiejsze emocje
zapomniałem ci powiedzieć, że otrzymałaś wielką propozycję.
Nadstawiam uszu.
Jurorka konkursu naukowego w podstawówce im. Woodrowa Wilsona.
Grzecznie odmówiłem w twoim imieniu.
Nie, zrobię to. Byle tylko odwrócić myśli.
Naprawdę?
Naprawdę.
Zadzwonię i im powiem.
Spotykasz się z kimś?
Nie. Najlepiej mi samemu.
Też tak kiedyś myślałam.
- A potem? - Poznałam Calvina.
Jeśli pojawi się możliwość – mówię o miłości –
rozważ ją.
Czuję się jak u terapeuty.
No dobrze...
Wracam do szukania sponsora.
Walterze...
Nie ubiegałam się o tę pracę ani jej nie chciałam.
Ale teraz, gdy mam wrażenie, że program jest mi odbierany...
czuję, jakby część mnie odchodziła wraz z nim.
Elizabeth, jestem twoim producentem.
To mój obowiązek zawodowy i osobisty wybór, by cię wspierać.
I to się nigdy nie zmieni.
Dziękuję.
A teraz wybacz, muszę w twoim imieniu odpowiedzieć bandzie szóstoklasistów.
Elizabeth Zott.
Tak, prawdziwa Elizabeth Zott.
Tak, ale wolałabym osobiście. Mogę prosić o adres?
- Denerwujesz się? - Nie.
To zupełnie normalne, gdybyś się denerwowała.
- Ja się denerwuję. - Naprawdę?
Tak.
Mamy siebie.
WINDA JEDZIE W GÓRĘ
Tego nie widziałam. Wyszedł tak poważnie.
Przepraszam za spóźnienie. Harry Wilson.
Powiedziałem żonie o pani wizycie i zapiszczała, jakby była pani Elvisem.
W czym mogę pomóc?
Panie Wilson, to może zabrzmieć osobliwie,
ale przyszłyśmy zapytać o Calvina Evansa.
Dlaczego Fundacja Remsen wspierała go przez całe jego życie?
Przepraszam, skąd pani zna Calvina Evansa?
On...
To Mad, moja córka.
Moja i Calvina.
Proszę...
Proszę poczekać. Nie ja powinienem to wyjaśnić.
O niebiosa.
Dzień dobry.
Panno Parker, mam pilną wiadomość.
Jesteś Mad. Ja mam na imię Avery.
Jestem twoją...
Matką Calvina.
W porządku.
Dziękuję.
Chodź, króliczku.
O tyle chciałabym zapytać...
Dlaczego oddała pani mojego tatę do domu dziecka?
Jeśli mogę, chciałabym zacząć od początku.
Kiedy miałam 16 lat,
przypadkowo zaszłam w ciążę.
Proszę. Delikatnie.
Urodzenie dziecka było najniezwyklejszym, co kiedykolwiek przeżyłam.
Ale tak jak w większości spraw,
moi rodzice mieli inne plany, a ja nie miałam nic do powiedzenia.
Błagam, nie.
Nie wiedziałam, dokąd trafił.
Nie miałam jego zdjęcia.
Ale w jednym uszanowali moją wolę i dali mu na imię Calvin.
Znałam go przez kilka chwil,
ale jego istnienie całkowicie odmieniło moje życie.
Skończywszy 25 lat, uzyskałam dostęp do mojego funduszu powierniczego
i zatrudniłam prawnika, aby pomógł mi odnaleźć Calvina.
Wilson jest mi jak ojciec.
Założyłam też Fundację Remsen
i przekazywałam pieniądze domom dla chłopców w promieniu 500 km,
licząc, że zdołam pomóc mu na odległość.
Wciąż szukaliśmy.
Jakiś czas później
jakby chmury się rozeszły, a niebiosa rozstąpiły.
Wilson zdołał go odnaleźć...
tylko po to, by usłyszeć, że niedawno zmarł.
Nadzieja pękła jak balon.
Uszło ze mnie życie.
Dopiero dekady później zobaczyłam go
na okładce czasopisma.
Nie obchodzi mnie, kto odpowiada za cuda. Obchodziło mnie tylko to, że on był moim.
Pisałam list za listem, prosząc o spotkanie...
AVERY PARKER DO CALVINA EVANSA
...ale nigdy nie odpisał.
Aż pewnego dnia...
otrzymałam list z kancelarii prawnej, wzywający do zaprzestania działań.
Pomyślałam, że mnie nienawidzi. Nie chce mieć ze mną nic wspólnego.
Miał do tego pełne prawo. Ja też bym się znienawidziła.
Kiedyś tu przyjechałam.
Widziałam was razem.
Był taki szczęśliwy.
Taki spełniony.
Zrozumiałam, że muszę odpuścić.
Gdybym wiedziała, że ma dziecko...
Tak mi przykro.
Myślał, że pani nie żyje.
Biedak tyle wycierpiał.
Proszę powiedzieć...
co mnie ominęło?
Jakim był człowiekiem?
Błyskotliwym, przyzwoitym i życzliwym.
I bardzo śmiesznie tańczył.
Ja również śmiesznie tańczę. A ty?
Nie wiem.
Miałam nadzieję, że będziemy mogły się bliżej poznać.
Nie poznałam Calvina,
ale oddałabym wszystko, bo móc poznać jego córkę.
Moją wnuczkę.
To nas sporo kosztowało i będziemy potrzebowały czasu.
- Oczywiście. - Tak.
Mogę spytać, dlaczego Calvin? Czy to rodowe imię?
Nie, nazwałam go po Janie Kalwinie.
Chyba nie kojarzę.
To XVI-wieczny teolog,
którego dzieła czytywała mi twoja praprababcia.
Wierzył w predestynację.
Teolog.
To by go zachwyciło.
Liczę, że wkrótce się zobaczymy.
Chcesz porozmawiać o spotkaniu z twoją babcią?
Wyobrażałam sobie, że po rozwiązaniu zagadki
będę czuła się inaczej.
Wiesz, w nauce odkrycia zwykle prowadzą do kolejnych pytań.
Nie chcę kolejnych pytań.
Chcę swojego tatę.
Wiem. Tak bardzo za nim tęsknię.
Ale dostrzegam go w tobie.
Naprawdę?
Wiesz, że marszczysz brwi, gdy jesteś sfrustrowana?
Zawsze czytasz trzy książki naraz.
Albo czasem zapominasz jeść, gdy nad czymś rozmyślasz. To cały tata.
Tata napisał Wakely'emu, że najbardziej lubi Wielkie nadzieje.
Ja też.
Kojarzysz swoją kolorowankę z numerami?
Wyobraź sobie, że każda spotkana osoba, każde odwiedzone miejsce,
każdy list o twoim tacie to kolejny kolor,
który tworzy jego obraz.
To metafora.
Zgadza się.
Pójdziemy jutro na wagary?
Już dzisiaj wagarowałyśmy.
Wiem. Jesteś w tym coraz lepsza.
Kiedy oglądamy coś przez czerwone i niebieskie filtry,
obraz wydaje się do nas zbliżać.
To bardzo staranny rysunek pantery. Dziękuję.
Co o tym sądzisz?
Wolę nauki humanistyczne.
A tutaj co mamy?
Mój tata ma piekarnię.
Badam wpływ różnych warunków na spowolnienie wzrostu pleśni.
To się bardzo przyda twojemu tacie.
Chcesz zostać piekarką?
Nie, chcę zostać biolożką.
Naprawdę? Czytałaś może O pochodzeniu człowieka Karola Darwina?
Albo Czym jest życie? Erwina Schrödingera?
Nie, ale przeczytam. Dziękuję.
Nie ma za co. Powodzenia.
- Lubię oglądać cię w telewizji... - Dziękuję.
...ale to nie miejsce dla ciebie.
- A gdzie jest moje miejsce? - W laboratorium.
Dokonałam wyboru.
I wybrałabym tak samo nawet tysiąc razy. Ale zawsze będę chemiczką.
Chemiczki zajmują się chemią.
Jest wystarczająco długi?
Jest świetny, zdaje się nie mieć końca.
- Doróbmy jeszcze. - Na pewno?
Troszeczkę.
Dlaczego nie pijemy grzańca cały rok?
To jedna z tajemnic życia.
Jak Mad przyjęła matkę Calvina?
Nie wiem.
Nie wiem, gdzie ją wpasować.
Ty, Charlie, Linda, Junior – wy jesteście naszą rodziną.
A wy jesteście częścią naszej,
ale jeśli pamiętasz, nie zawsze tak było.
Chcę, aby Mad czuła się bezpieczna i kochana. A to wszystko już ma.
Miłości nie da się wyczerpać.
Nie zaszkodzi, gdy więcej osób pokocha tę dziewczynkę.
Co mi przypomina, że jeszcze ci nie podziękowałam
za ocalenie domu tej dziewczynki i reszty sąsiedztwa.
O rany.
Decyzji jeszcze nie ma, ale po wtorku spodziewam się
dożywotniego zapasu piwa i ciasta za swoje wysiłki.
Ta autostrada...
to tylko jeden z przykładów tego, co spotyka nas w całym kraju.
Nie możemy poprzestać na Sugar Hill czy nawet Kalifornii.
Może i nie śledzą mnie kamery, ale mój głos ma siłę przebicia.
Twój też.
Jeszcze przez kilka tygodni. Wciąż nie mamy sponsora.
Coś mi mówi, że nie odpuścisz.
Wspaniała, prawda?
Gdyby nie sufit, powiedziałabym, że piękna.
Muszę zainterweniować, zanim coś sobie zrobi.
Nie stoisz w butach na kanapie, prawda?
- Wiecie coś? - Nigdy się nie spóźnia.
A jeśli się nie pojawi?
- Umiesz gotować? - Nałożę lody do miski. To się liczy?
Wyślę Harry'ego pod jej dom.
- Hej, Harry. - Dzięki Bogu.
Wybaczcie. Miałam spotkanie na drugim końcu miasta.
To dla widowni. Umieść po sztuce pod krzesłami.
Drugie mam w aucie.
Zanim zaczniemy, muszę gdzieś zadzwonić.
- Nie mamy czasu. - Pięć minut!
Szybko. Lepsze jest wrogiem dobrego.
- Wszystko gra? - Tak. A u ciebie?
Co oznacza ta mina?
Klarowność.
KOLACJA O SZÓSTEJ
A teraz Kolacja o szóstej z Elizabeth Zott.
Wchodzimy za pięć, cztery, trzy...
Dzień dobry. Nazywam się Elizabeth Zott, a to jest Kolacja o szóstej.
Zacznę dziś od kilku ogłoszeń.
Zanim wgłębimy się w skład chemiczny glazury do pieczonej szynki,
pewnie zauważyłyście, że produkty Chrupko w mig nie zaśmiecają już planu.
Odcięli się od naszego programu.
I za to jestem im wdzięczna.
Nie wszyscy podzielają moje wartości,
ale niegłoszone poglądy nic nie znaczą.
Chrupko w mig jest szkodliwe na poziomie chemicznym.
Oleje z nasion szkodzą mitochondriom.
Fakt, że wam to polecałam, będzie mnie prześladował do końca życia.
Ale na szczęście mamy nowego sponsora, który podziela nasze wartości.
Tampax.
Od kiedy?
Pojęcia nie mam.
Od lat używam ich tamponów.
Są delikatne, trwałe i higieniczne.
Pod siedzeniem znajdziecie prezent.
Mężczyznom, którzy nie zadali sobie trudu, by zapytać o menstruację, już wyjaśniam.
To proces, w którym krew wraz z nabłonkiem macicy są wydalane
raz na miesiąc księżycowy,
od okresu dojrzewania do menopauzy, z wyjątkiem ciąży.
Wyjaśniłam to telefonicznie szefowi naszej sieci nadawczej.
Rozmawiała z Kennethem o „macicy”?
...z którego będziemy dumni. Ale nie tylko po to dzwoniłam.
Odchodzę z programu.
Wiedziałeś o tym? Nie tak się umawialiśmy.
Wycofuję się z telewizji na żywo.
Jako ktoś, kto dogłębnie studiował telewizję,
w najbliższym czasie przewiduję wzrost oglądalności.
Prowadzenie tego programu było niezapomnianym przeżyciem.
Jestem za nie wdzięczna każdej z was.
Miałyśmy dokonać czegoś znaczącego i to się udało.
Zrobię to wszystko pod warunkiem wprowadzenia zmian.
Kenneth. Gdybym wiedział, otworzyłbym jakąś dobrą butelkę.
Zwalniam cię.
Przejmujesz program.
Każdego wieczoru proszę wasze dzieci, aby dały wam chwilę dla siebie.
Nadszedł czas, żebym i ja z niej skorzystała.
Pora się zastanowić, przegrupować i obrać nowe cele.
Pewnie zastanawiacie się, kto zastąpi mnie w roli gospodyni.
To będzie jedna z was.
Wiem, że to może przerażać.
Pamiętajcie jednak, że odwaga jest fundamentem zmiany,
a do zmiany zostaliśmy chemicznie zaprojektowani.
Nie powiem wam, byście sięgały po niemożliwe,
bo wielu kobietom brakuje nawet tego możliwego.
Jeśli wasze życie przypomina moje,
wasze marzenia nie spełnią się linearnie.
Jeśli czujesz, że twój głos jest zbywany,
chcemy cię poznać.
A teraz porozmawiamy o glazurze do szynki.
Pójdziemy dziś na kolację?
Żeby omówić zmiany...
Żeby omówić moje uczucia do ciebie.
Co? Tak.
Z wielką chęcią.
Odbiorę cię o 18.45.
Wybaczcie opóźnienie.
Zaczniemy obrady, gdy tylko radny Sommers się zjawi.
Dziękujemy za przybycie.
Możemy zacząć.
System autostrad międzystanowych to przyszłość tego kraju:
gospodarki, rozwoju i obrony narodowej, jeśli ta będzie kiedyś konieczna.
Chciałbym podziękować obu stronom za tak zaciekłe
i żarliwe dyskusje przez te osiem lat.
Wystarczająco długo hamowaliśmy postęp.
W sprawie kalifornijskiego systemu autostrad międzystanowych
przeciw komitetowi West Adams/Sugar Hill,
kto jest przeciw poprowadzeniu autostrady przez West Adams/Sugar Hill?
Kto jest za?
Wniosek przyjęty.
Dzwoniłam. Tak mi przykro. Co mogę zrobić?
Siedem lat.
Chcę tylko jeść brownie i płakać.
W tym mogę pomóc.
Mam piwo.
Piwo też się przyda.
Chodź do mnie.
Tempo trzy czwarte do pełnego za dwa.
Jeden.
Dwa.
Pełna moc.
W tym miejscu Calvin uspokajał myśli.
Chciałam ci je pokazać. Tam po raz pierwszy się pocałowaliśmy.
Dziękuję, że mnie tu zabrałaś.
Widząc wielkie i ciekawskie oczy Mad, poczułam, jakbym ujrzała cząstkę jego.
- Jest bystra, prawda? - Przerażająco.
- Oglądałam twój program. Odeszłaś. - Tak. Chcę wrócić do nauki.
Prowadzę fundację, której celem jest finansowanie pracy naukowców.
Wiem.
Wnioski uwzględniają „panów”, ale nie „panie” czy tym bardziej „panny”.
Poprawię to.
A potem chętnie pomogę ci rozwijać naukowe zainteresowania.
Choć przeczuwam, że nie lubisz pomocy.
Nie. Z wiekiem zrozumiałam, że pomoc jest darem.
TRZY LATA PÓŹNIEJ
Dzień dobry. Jestem Elizabeth Zott i witam was na Wprowadzeniu do chemii.
Podajcie to osobie z boku lub za sobą.
Jestem panną Zott, póki nie ukończę doktoratu.
Żywe istoty składają się z atomów.
W większości przypadków atomy nie poruszają się pojedynczo.
Zazwyczaj wchodzą w interakcje z innymi atomami.
Zarówno silne wiązania spajające cząsteczki,
jak i te słabsze, tworzące tymczasowe połączenia,
są niezbędne do istnienia życia.
Tak?
Czy atomy łączą się przypadkowo?
Pomyśl o swoim życiu.
Nie przewidzisz wagi chwili.
Dopiero z czasem widzisz, jak wszystko było powiązane.
Co chemia ma z tym wspólnego?
Wszystko.
Jedyną stałą zmienną w reakcji chemicznej jest zmiana.
Niespodzianka.
Nie możemy unikać zaskoczeń.
Nie mamy nad nimi kontroli. Dlatego pozostaje nam jedno.
Poddać się im.
Nie musimy godzić się na złe rzeczy,
ale musimy zaakceptować nieuchronność zmiany.
Nas samych oraz okoliczności.
Charles Dickens.
Nie do końca znany z pracy naukowej.
Ale najwybitniejszy znany mi naukowiec trzymał tę książkę przy łóżku.
Ponoć doskonaliła go jako chemika.
Najpierw się śmiałam, ponieważ wydawało mi się to absurdalne,
tak jak wam teraz.
W końcu jednak ustąpiłam i...
na tej stronie zagiął róg.
„Był to pamiętny dzień, gdyż wywołał we mnie wielką zmianę.
Ale to przymiot każdego życia.
Gdyby wymazać z niego taki dzień,
jak bardzo zmieniłby się jego bieg?”
ZWROT DO NADAWCY
„Zatrzymaj się, czytelniku,
i pomyśl przez chwilę o długim łańcuchu z żelaza i złota,
z cierni i kwiatów...
który by cię nigdy nie oplótł,
gdyby nie powstało pierwsze ogniwo
w tym pamiętnym dniu”.
Dziękuję! Dziękuję za przyjście.
Tak się cieszę.
A co my tu mamy?
Zaczynajmy.
Napisy: Daria Okoniewska